Amaç: Bu çalışmanın amacı, çocuklarda dikkat eksikliği/hiperaktivite bozukluğu (DEHB) semptom şiddetinin, özellikle dikkatsizlik ve dürtüsellik boyutlarının, ekstremite kırıkları ile ilişkili olup olmadığını araştırmaktır. Ayrıca, cerrahi ve konservatif olarak tedavi edilen kırık olguları arasında DEHB skorlarının karşılaştırılması ve travma enerji düzeyi ile DEHB semptomları arasındaki ilişkinin değerlendirilmesi amaçlanmıştır.
Yöntemler: Bu kesitsel çalışmaya 7–17 yaş aralığında toplam 160 çocuk dahil edilmiştir. Katılımcılar üç gruba ayrılmıştır: cerrahi olarak tedavi edilen kırık olguları (n=40), konservatif olarak tedavi edilen kırık olguları (n=40) ve kırık öyküsü olmayan kontrol grubu (n=80). DEHB semptomları, ebeveynler tarafından doldurulan DSM-IV Temelli Tarama ve Değerlendirme Ölçeği kullanılarak değerlendirilmiştir. Sosyodemografik veriler, travma mekanizması ve kırık özellikleri kaydedilmiştir.
Bulgular: Kırık saptanan çocuklarda, kontrol grubuna kıyasla dikkatsizlik (6,13 ± 3,44’e karşı 4,26 ± 2,34; p < 0,001), dürtüsellik (6,50 ± 4,70’e karşı 4,45 ± 2,10; p = 0,001) ve toplam DEHB puanlarının (12,60 ± 6,41’e karşı 8,74 ± 3,62; p < 0,001) anlamlı derecede daha yüksek olduğu görülmüştür. Cerrahi ve konservatif tedavi grupları arasında ya da düşük ve yüksek enerjili travma alt grupları arasında DEHB skorları açısından anlamlı bir fark saptanmamıştır. Sosyodemografik değişkenler ve kardeşlerde kırık öyküsü açısından gruplar arasında anlamlı fark bulunmamıştır.
Çıkarımlar: Yüksek DEHB semptom puanlarının, çocuklarda ekstremite kırığı görülme sıklığı ile anlamlı şekilde ilişkili olduğu saptanmıştır. Bu bulgular, pediatrik travma değerlendirmelerinde DEHB ile ilişkili semptomların dikkate alınmasının yararlı olabileceğini düşündürmektedir. Ancak kesitsel tasarım nedeniyle nedensellik kurulamaz; bu ilişkinin yönünü ve olası klinik etkilerini değerlendirmek için ileriye dönük uzunlamasına çalışmalara ihtiyaç vardır.
Anahtar Kelimeler: Dikkat eksikliği ve hiperaktivite bozukluğu, pediatrik kırıklar, dikkatsizlik, dürtüsellik, travma, davranışsal risk faktörleri, ortopedik yaralanmalar, yaralanma önleme
Objective: This study aimed to investigate whether attention-deficit/hyperactivity disorder (ADHD) symptom severity, specifically inattention and impulsivity, is associated with extremity fractures in children. Additionally, ADHD scores were compared between surgically and conservatively treated fracture cases, and the relationship between trauma energy level and ADHD symptoms was evaluated.
Methods: In this cross-sectional study, 160 children aged 7–17 years were evaluated. Participants were divided into three groups: children with surgically treated fractures (n=40), conservatively treated fractures (n=40), and fracture-free controls (n=80). ADHD symptomatology was assessed using the DSM-IV-Based Screening and Assessment Scale, completed by parents. Sociodemographic data, trauma mechanism, and fracture characteristics were documented.
Results: Children with fractures had significantly higher inattention (6.13 ± 3.44 vs. 4.26 ± 2.34; p < 0.001), impulsivity (6.50 ± 4.70 vs. 4.45 ± 2.10; p = 0.001), and total ADHD scores (12.60 ± 6.41 vs. 8.74 ± 3.62; p < 0.001) compared to controls. No significant differences were found between surgical and conservative treatment groups or between low- and high-energy trauma subgroups. Sociodemographic variables and fracture history in siblings did not significantly differ between groups.
Conclusion: Higher ADHD symptom scores were significantly associated with the occurrence of extremity fractures in children. These findings suggest that ADHD-related symptom assessment may be informative in pediatric trauma evaluations. However, due to the cross-sectional design, temporality and causality cannot be inferred. Longitudinal studies are warranted to confirm these associations.
Keywords: ADHD, attention deficiency hyperactivity disorder, pediatric fractures, inattention, impulsivity, trauma, behavioral risk factors, orthopedic injury, injury prevention