Amaç: İntestinal iskemi–reperfüzyon (II/R) hasarı, bir süre devam eden bağırsak iskemisinin ardından kan akımının yeniden sağlanmasıyla gelişmekte ve önemli morbidite ve mortalite ile ilişkili bulunmaktadır. Cordycepin antioksidan ve antiinflamatuvar özelliklere sahip olduğu bildirilmiş olmakla birlikte, bağırsak iskemi–reperfüzyon hasarı üzerindeki etkileri henüz yeterince aydınlatılmamıştır. Bu çalışmada, deneysel sıçan ince bağırsak iskemi–reperfüzyon modelinde cordycepin’in biyokimyasal ve histopatolojik etkilerinin değerlendirilmesi amaçlandı.
Yöntemler: Bu randomize kontrollü deneysel hayvan çalışmasına 40 Wistar albino sıçan dahil edildi. Sıçanlar, her birinde sekiz hayvan bulunacak şekilde rastgele beş gruba ayrıldı: Sham operasyonu uygulanan grup, II/R kontrol grubu ve sırasıyla 5, 10 veya 15 mg/kg cordycepin uygulanan üç tedavi grubu. Bağırsak iskemisi, superior mezenterik arterin 45 dakika süreyle oklüze edilmesiyle oluşturuldu ve bunu 60 dakikalık reperfüzyon dönemi izledi. Oksidatif dengenin biyokimyasal göstergeleri olarak toplam antioksidan durum (TAS) ve malondialdehit (MDA) düzeyleri ölçüldü. Terminal ileumdan alınan doku örnekleri histopatolojik olarak değerlendirildi.
Bulgular: II/R kontrol grubuyla karşılaştırıldığında, cordycepin uygulanan gruplarda TAS düzeylerinin sayısal olarak daha yüksek, MDA düzeylerinin ise daha düşük olduğu görüldü. Cordycepin dozunun artmasıyla birlikte daha olumlu biyokimyasal değerler gözlendi. Bununla birlikte, gruplar arasındaki farklılıklar TAS (p=0,737) ve MDA (p=0,285) açısından istatistiksel olarak anlamlı değildi. Histopatolojik hasar derecelerinin dağılımında da tanımlayıcı farklılıklar gözlenmesine rağmen, gruplar arasındaki genel farklılık istatistiksel anlamlılığa ulaşmadı (p=0,186). Bu nedenle cordycepin’in doza bağımlı, istatistiksel olarak anlamlı bir koruyucu etkisi gösterilemedi.
Sonuç: Bu çalışmanın deneysel koşullarında cordycepin, TAS ve MDA düzeyleri veya histopatolojik bağırsak hasarı skorları üzerinde istatistiksel olarak anlamlı bir değişiklik oluşturmamıştır. Cordycepin uygulanan gruplarda oksidatif stresle ilişkili biyokimyasal parametrelerde sayısal iyileşmeler gözlenmekle birlikte, bu bulgular kesin veya doza bağımlı bir koruyucu etkiyi göstermeye yeterli değildir. Cordycepin’in potansiyel etkilerinin açıklığa kavuşturulması için standartlaştırılmış doz ve uygulama protokolleri, daha uzun reperfüzyon süreleri ve ek biyokimyasal ve moleküler belirteçler içeren, yeterli güce sahip deneysel çalışmalara ihtiyaç vardır.

Anahtar Kelimeler: Cordycepin, ince bağırsak iskemisi, iskemi-reperfüzyon hasarı, oksidatif stres, sıçan modeli.

Evaluation of the Effects of Cordycepin on Experimental Small Intestinal Ischemia–Reperfusion Injury

Objective: Intestinal ischemia–reperfusion (II/R) injury develops following the restoration of blood flow after a period of intestinal ischemia and is associated with substantial morbidity and mortality. Cordycepin has been reported to possess antioxidant and anti-inflammatory properties; however, its effects on intestinal ischemia–reperfusion injury remain insufficiently characterized. This study aimed to evaluate the biochemical and histopathological effects of cordycepin in an experimental rat model of small intestinal ischemia–reperfusion injury.
Methods: This randomized controlled animal experiment included 40 Wistar albino rats, which were randomly allocated into five groups of eight animals each: a sham-operated group, an II/R control group, and three cordycepin-treated groups receiving 5, 10, or 15 mg/kg cordycepin. Intestinal ischemia was induced by occlusion of the superior mesenteric artery for 45 minutes, followed by 60 minutes of reperfusion. Total antioxidant status (TAS) and malondialdehyde (MDA) levels were measured as biochemical indicators of oxidative balance, and terminal ileal tissue samples were evaluated histopathologically.
Results: Compared with the II/R control group, the cordycepin-treated groups showed numerically higher TAS levels and lower MDA levels, with more favorable values observed at increasing cordycepin doses. However, the differences between the groups were not statistically significant for TAS (p=0.737) or MDA (p=0.285). Descriptive differences were also observed in the distribution of histopathological injury grades; nevertheless, the overall difference between the groups was not statistically significant (p=0.186). Therefore, a statistically significant dose-dependent protective effect of cordycepin could not be demonstrated.
Conclusion: Under the experimental conditions of this study, cordycepin did not produce statistically significant improvements in biochemical oxidative stress parameters or histopathological intestinal injury scores. Although descriptive trends toward improved biochemical findings were observed in the cordycepin-treated groups, these findings should be interpreted cautiously. Further adequately powered experimental studies using standardized administration protocols and additional mechanistic biomarkers are required.

Keywords: Cordycepin, intestinal ischemia, ischemia–reperfusion injury, oxidative stress, rat model